2015 yılında Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Resim Bölümü’nden mezun olan Gizem Ünlü, yüksek lisans eğitimini Yeditepe Üniversitesi Plastik Sanatlar Programı’nda ve Stuttgart Devlet Güzel Sanatlar Akademisi’nde sürdürdü. 2024 yılından bu yana İstanbul Teknik Üniversitesi’nde misafir öğretim görevlisi olarak ders veriyor.
Sanatsal pratiği aidiyet, kayıp, yas, yaralanabilirlik ve evcilleştirme ile şiddet arasındaki ilişkiye odaklanır. Gündelik malzemelerin, nesne ve formların duygusal, kültürel ve tarihsel çağrışımlarıyla, kolektif bilinç dışını nasıl yansıttıklarıyla ilgilenir. Çalışmaları çoğunlukla yerleştirme, heykel ve video formunda vücut bulur; malzeme, dil ve performatif jestleri bir araya getirir. Seçtiği materyalleri hem duygusal/kültürel yüklerin hem de söylemin taşıyıcısı olarak kullanır. Üretim sürecindeki jestler, acı ve şiddet ile özen ve bakım arasında sürekli bir salınım halindedir.
Kapanın İçinde
SAHA Studio programı kapsamında İMÇ’de çalıştığım bu süreçte, bölgenin görsel ve materyal kültürü ile teşhir ve bastırmanın iç içe geçtiği sosyopolitik bağlam, benim için çıkış noktası oldu. Bu yerel bağlamla birlikte, süreçte ortaya çıkan çalışmalar, kamusal alanın sertleşmiş görsel-politik manzarasının yarattığı psikolojik ve bedensel bir sıkışma hâlinin izleri.
Bu manzaraya bakmak, bakamamak ya da bakmak istememek; müdahale edememenin yarattığı bedensel tükenme ve bakışı iç mekâna, daha jenerik ve idealize bir manzaraya yönelten kaçış arzusu, tüm bu haller, süreçteki üretimde ortaya çıkan yönelimleri ve tekrar eden jestleri belirledi. Mekânda bedensel ve duyusal bir tekrar hâline gelen kesme, kapatma, kazıma/silme ve çatlatma gibi eylemleri, bu kaçış arzusunun absürt ve nafile denemeleri olarak görüyorum. Büyük bir söylem ya da lineer bir anlatı kurmak yerine, bugünün yüksek sesli görsel politik atmosferi içinde daha alçak perdeden ve kesintili bir dil ihtiyacına yöneldiğimi düşünüyorum.
Mekânın caddeye bakan yüzünü/vitrini, bir iç yüzey, bir temas yüzeyi olarak ele aldım. Atölyenin içte kalan bölümünde, perdenin bulunduğu alandaysa bakış yeniden dışarıya yöneliyor. Perdede tekrar eden ve sürekli kesilen manzara görüntüsü, yansıdığı yüzeyi de geçici bir vitrin haline getiriyor. İç ve dış, bakılan ve bakılamayan, bedenle temas eden ve mesafede kalan yüzeyler sürekli yer değiştiriyor.
Mekânda farklı biçimlerde tekrar eden tavşan figürlü avcı bıçağını, işlevi sabit bir araçtan ziyade yönü kaydırılmış bir nesne olarak konumlandırmaya çalıştım: Akışı kesmeye, bakışı kısa süreliğine kapatmaya çalışıyor; buluntu bir kafatasının üzerindeki yazıyı siliyor, mekânın yüzeylerinde fiziksel bir çatlak açmaya çalışıyor.
Bu süreçte, iki buluntu nesne etrafında absürt bir metin / video-senaryo geliştirdim. Mekânda taslak hâlinde yer alan bu kurgu, konuşmanın / dilin mümkün hâle gelemediği bir duruma işaret ediyor. Senaryoda nesneler karakterler olarak belirirken, bu karakterler içine gömüldükleri bağlamdan çıkamıyor.
